UFUK & BAHAR DÖRDÜNCÜ

Woensdag 8 oktober 2014

CHIAROSCURO QUARTET MET NICOLAS BALDEYROU

Programma:

W.A. Mozart (1756-1791)
- Divertimento in F, KV 138
  - Allegro
  - Andante
  - Presto

J. Haydn (1732-1809)
- Strijkkwartet in Es, opus 20 nr.1
  - Allegro Moderato
  - Menuet. Un poco allegretto
  - Affetuoso e sostenuto
  - Finale. Presto

W.A. Mozart
- Klarinetkwintet in A, KV 581
  - Allegro
  - Larghetto
  - Menuetto
  - Allegretto con variazioni

In de programmatoelichting vertelt Thijs Bonger dat de term 'chiaroscuro' is afgeleid van de Italiaanse woorden voor licht en donker: de term verwijst in de schilderkunst naar een techniek om een vorm voornamelijk aan te geven door het gebruik van licht en schaduw. Veel toegepast door Caravaggio en Rembrandt. Contrasten en schakeringen spelen de hoofdrol.

En deze techniek uit de schilderkunst wordt door het Chiaroscuro kwartet vertaald naar de muziek. En dit alles in de context van een authentieke interpretatie. Maar dan wel een interpretatie door allround musici, niet door specialisten. De interpretatie is steeds vrij en creatief, nergens dogmatisch of schools. Het chiaroscuro is opvallender aanwezig dan het authentieke.

De klarinettist Nicolas Baldeyrou is ook zo'n allround musicus. Het Chiaroscuro kwartet Nicolas Baldeyrou passen perfect bij elkaar.

Ze maken verschil tussen zacht, zachter, en nog zachter. Zo hoeven ze nergens echt luid te spelen om toch grote contrasten te maken. Ze spelen transparant en ragfijn. Ook brengen ze nuances en schakeringen aan door te spelen met kleur: meestal helder en naturel, en waar gewenst met warme, gewatteerde, of juist scherpe accenten.

Zo spelen in het Andante uit het Divertimento, de eerste en de tweede viool een lijn van lange dissonanten. Die lijn werd met een wat scherpere klank nog extra melancholiek neergezet. Bij het Presto van het Divertimento hoorden we een vlotte, pittige dans, afgewisseld met lichtere, vrolijke stukjes. Met humor gespeeld.

Het Strijkkwartet werd van begin tot eind mooi gespeeld. Na het lichtvoetige tweede deel, het prachtige en introverte derde deel: adembenemend mooi gespeeld. Het vierde deel is over de hele linie beweeglijk en druk. Maar toch ook contrastrijk. Passages met dribbelende staccato loopjes worden afgewisseld met meer elastische, verende passages met veel syncopen, zoals je ze bij Beethoven ook vaak hoort. Zacht afgesloten.

En dan na de pauze het Klarinetkwintet. Met een prachtige klarinet. Een historisch instrument, virtuoos bespeeld door Nicolas Baldeyrou. Een mooi zacht rond geluid, soms honingzoet, soms lekker fel en brutaal. In het tweede deel speelde de klarinet een zachte solo partij, zodat het kwartet nog zachter moest begeleiden. In de derde variatie van het vierde deel speelde de altviool mooi melancholiek.

Zelf houd ik heel veel van de muziek van Haydn en Mozart, en ik kan niet anders dan heel blij zijn met de uitvoering van vanavond. Het applaus was uitbundig, maar werd niet beloond met een toegift.

Wouter van der Meiden.